TY  - JOUR
AU  - Bilgin, Murat
TI  - Boğazlardan Geçiş Rejimi: Montreux Sözleşmesi'nin 90 Yıllık Mirası ve Çağdaş Tartışmalar
JO  - Hukuk Dergisi
PY  - 2029
VL  - 4
IS  - 1
SP  - 197
EP  - 228
DO  - 10.HUKUKDERGI/2029.1.07
UR  - https://doi.org/10.HUKUKDERGI/2029.1.07
AB  - 1936 yılında imzalanan Montreux Boğazlar Sözleşmesi; Çanakkale ve İstanbul boğazlarının geçiş rejimini düzenleyen ve Türkiye'nin egemenlik haklarını uluslararası bir çerçeve içinde teyit eden temel uluslararası belgedir. Sözleşme; 90 yıl boyunca yürürlükte kalarak Türk dış politikasının istikrarlı bir aracı olmuş; aynı zamanda Karadeniz havzasındaki uluslararası dengenin de temel taşı haline gelmiştir. Ne var ki son dönemde yaşanan jeopolitik gelişmeler — Karadeniz'deki çatışma, askeri tatbikatlar, denizaltı geçiş talepleri — Montreux Sözleşmesi'nin çağdaş tartışmalara konu olmasına yol açmıştır. Bu çalışma; (i) Montreux Sözleşmesi'nin tarihsel ve normatif yapısını sistematize eder, (ii) sözleşmenin 90 yıllık uygulanma deneyimini analiz eder, (iii) çağdaş tartışmaları (özellikle savaş hali tanımı ve askeri geçiş ölçütleri) ele alır. Çalışmanın temel iddiası şudur: Montreux Sözleşmesi; mevcut yapısıyla Türkiye'nin egemenlik haklarını ve Karadeniz havzasının istikrarını korumaya devam etmektedir. Sözleşmenin değiştirilmesi yönünde herhangi bir hareket; çok dikkatli bir uluslararası diplomasi gerektirir.
ER  -